Waarom sprookjes altijd waar zijn

  • Het zijn maar sprookjes!
  • Je vertelt sprookjes!
  • Ik geloof niet in sprookjes!

Sprookjes maar ook sagen en mythen hebben een dubieuze status wanneer het gaat om de waarheid. Sprookjes zijn verhalen, waarin zulke bijzondere dingen gebeuren, dat ze onmogelijk waar kunnen zijn. Sprookjes berusten net als dromen: op bedrog! De titel van dit schrijven beweert tegendeel en ik wil graag uitleggen waarom ik dat vindt.

Dromen en realiteit

Soms wordt je wakker en sluimer je nog een beetje na. Dan kun je in een toestand terecht komen waarin je dromen zich vermengen met de dagelijkse werkelijkheid. Je bevindt je als het ware in twee werelden, of misschien tussen twee werelden in. Op dat niveau ben je vaak niet goed in staat om droom en realiteit te onderscheiden. Droom je bijvoorbeeld dat je boos bent op je partner dan kan het best zijn, dat je dit tijdens het ontwaken maar moeilijk los kunt laten. Eenmaal goed wakker ben je nog steeds boos, terwijl je weet dat iemand “onschuldig” naast je ligt te slapen.

Tijdens het lezen van een goed boek kun je in dezelfde toestand geraken. Iedere lezer kan opgegaan in een mooi boek. Je hoort en ziet dan even niks meer om je heen. Als je dan even opkijkt, dan kan het zijn dat de echte wereld een beetje onwerkelijk op je overkomt. Je moet echt even loskomen van het verhaal. Soms is het net alsof je eventjes een andere werkelijkheid hebt geleefd.

Sprookjes en andere verhalen spelen met de werkelijkheid

Verhalen en dromen spelen met de werkelijkheid. In een verhaal en een droom kan alles gebeuren wat in de echte wereld niet kan. Toch zijn verhalen en dromen waar.

De hersenspinsels die zich aan ons voordoen zijn tenslotte gemaakt als echte menselijke gedachten.

Net als een droom begint een verhaal met een gedachte van de verteller.

Alle verzonnen verhalen worden door de mens verzonnen. En zelf al is het waar gebeurd, dan nog moeten we de woorden eerst zelf bedenken.

Men kan in verhalen proberen realistisch te zijn maar men kan ook de wetten van de natuur tarten, de zwaartekracht, het leven, de dood, goed en kwaad. In die zin zijn verhalen net als het leven zelf. Niet omdat alles wat in verhalen gebeurt echt kan, maar omdat verhalen onze verlangens, fantasieën en verbeelding vertolken.

Sprookjes zijn echt waar

Met de hiervoor geschreven gedachten in ogenschouw kun je met enig recht beweren dat ook sprookjes wel degelijk waar zijn. In sprookjes, maar ook in sagen en mythen gebeuren dingen die onze stoutste dromen, onze grootste wensen en diepste verlangens vertolken. Liefde en haat, begeerte, opoffering, levenslust en…..vul de lijst maar verder aan.

Sprookjes sagen en mythen bevatten daarnaast bijna altijd een wijsheid.

Teveel begeerte lijdt in bijna alle sprookjes tot verderf. Als je liegt wordt je ooit achterhaald door de waarheid. Heldenmoed en opoffering worden maar al te vaak als goede daden omschreven en wekken onze sympathie.

Sprookjes, sagen en mythen, daar waar het onmogelijke gebeurt blijft het verhaal altijd menselijk…….., al te menselijk.

Daar zijn geen woorden voor

Sprookjes, sagen, mythen en andere verhalen vertellen niet alleen in woorden. Verhalen en vooral goed vertelde verhalen roepen sfeer en emotie op. Daarin licht de magie van het verhalen vertellen. De woorden aaneen vertellen maar de beleving van de luisteraar, de sfeer en de magie van het vertellen, tja daar zijn dan weer geen woorden voor.

Verhalen vertellen in het “Frysk”

Het Pompeblêd is een begrip in Fryslân! Het is een nationaal symbool van deze prachtige provincie.

Als verhalenverteller in Friesland, is het mijn bewuste keuze om dit symbool van trots mee te nemen in de naam: Pompeblêd shuffle.

Als trompettist en verteller werk in vanuit Dokkum. Als geboren en getogen Fries, heeft Fryslân natuurlijk een bijzondere betekenis voor mij. Ik ben van huis uit Friestalig opgegroeid! Elke vertelling kan in Fryslân, ook in het “Frysk” worden gedaan!

Dat mijn website niet ik volledig in het Frysk is, dat is vooral van praktische aard. Wanneer je friesland verlaay merk je dat het Nederlands net als Fries een prachtige taal is om mee te werken! Met Nederlands kun je nu eenmaal in heel Nederland terecht!

Mar yn fryslân wol ik ek graach mei de Fryske taal wurkje.

“Fryslân is in lân fan taal”

In Fryslân merk je dat de taal van een bijzonder en van een groot belang is. Dat geld overigens voor veel streektalen, maar het Fries is de taal die ik van huis uit eigen ben. De taal waarin je bent opgegroeid is “zo eigen” en voelt “zo vertrouwd” aan. In Friesland vind ik het dan ook erg mooi om in het “Frysk” te spreken.
Vertellen is een vak dat heel goed gaat in een taal die je vooral thuis spreekt!

Pompeblêd shuffle staat voor vertellen en vooral ook voor muziek! Verhalen vertellen kun je in elke taal. Maar ik doe het in de twee talen die mij het meest eigen zijn. Iedere taal heeft zijn eigen klanken, woorden en karakters.
Wat ik niet in woorden kan vangen, dat doe ik graag met muziek. Muziek is een taal van klanken. Met muziek kun je verhalen aanvullen, met muziek kun je vertellen wat je met woorden niet kunt zeggen.

Vertellen met muziek

Muziek is een bijzondere manier van verhalen vertellen. Dat kan heel direct door middel van gezongen liedteksten. Maar ook zonder de tekst van een lied, kun je met muziek fantastisch vertellen. Met de klanken en melodieën van muziekinstrumenten kun je zelfs vertellen wat je met woorden niet kunt zeggen.
Grote componisten zijn daar meesters in. Wie in een concertzaal zit en luistert naar een uitvoering van de Zaporozhye Cossacks van Reinhold Gliere, kan de uitgestrekte landschappen en een dravende horde kozakken op weg naar strijd, horen in de muziek.
Een ander bekend voorbeeld is het sprookje Peter en de wolf. Dit sprookje van componist Sergej Prokofjev beeldt voortdurend de gebeurtenissen, maar ook de dieren van het verhaal uit, met muziek.
Wanneer je luistert naar een instrumentale versie van de Ierse evergreen Greensleeves, dan hoor je de weemoed van “tot nog toe” onbeantwoorde liefde. Muziek of klank is een prachtige manier om te vertellen. Vertellen zonder woorden maar met klanken en sferen.

Muziek als verhaal

De Irish flute en whistle zijn instrumenten waarmee je heel veel verschillende sferen kunt oproepen.Van zacht en romantisch tot opzwepend en beweeglijk of juist klassiek. Van weemoedig en droevige muziek tot vrolijke en opwekkende melodieën.
Als fluitist vind ik het mooi om Irish flute en Tin whistle samen met vertelde verhalen te gebruiken in voorstellingen. Muziek kan prachtig de sfeer van een verhaal bevestigen. Wanneer je een melodie speelt dan vertel je eigenlijk ook een verhaal.
Daar waar de woorden in een vertelling tekortschieten, daar kun je met muziek het verhaal opluisteren. En wat is er dan mooier dan een volksverhalen die worden afgewisseld met Folk muziek.

Qua muzikale stijl kun je met folk instrumenten putten uit muziek van over de hele wereld. Zelf laat ik mij als muzikant graag inspireren door Keltische en Ierse folk muziek. Ik laat mij graag inspireren door traditioneel Keltisch / Ierse muziek folk zoals ook wordt gepeeld door Kirsten Allstaf, Steph Geremia, Matt Malloy, Brian Finnegan, The Irish rovers en The Dubliners. Traditionele Ierse folk is ook in Nederland populair en Rapalje en Geald’r vind ik ook fantastisch.

Met ritme, melodie en goed vertelde verhalen kun je een voorstelling geven waar echt muziek in zit!